آیا باید از ایجاد زمین لرزه جلوگیری کنیم؟!

یا این که خودمان را با زمین لرزه هماهنگ کنیم که در صورت وقوع آن صدمات کم تری به ما برسد؟

 شهر سیرجان از نظر احتمال وقوع زمین لرزه در چه حدی است؟

بر اساس نقشه های زمین لرزه ای ، ایران به سه منطقه امن ، متوسط و خطر ناک تقسیم می شوند ،

مناطق امن کشور ما  در حال حاضر از نظر تراکم جمعیت ، پایین هستند مانند مرکز کویر لوت .

مناطق متوسط  که شهر سیرجان در این منطقه قرار دارد .

 مناطق خطرناک که بیش تر شهرهای ایران در آن قرار دارند .

زمین لرزه ها از نظر ثبت به دو گروه تاریخی و دستگاهی تقسیم میشوند ، که زمین لرزه های تاریخی زمین لرزه هایی اند که توسط مورخان ثبت شده  و زمین لرزه های دستگاهی ،آنهایی هستند توسط دستگاهای لرزه نگار ثبت شده اند.

 در ایران قدیمی ترین زمین لرزه ی ثبت شده توسط مورخان در(( منطقه بوئین زهرا در هزاره سوم پیش از میلاد بوده است و قدیمی ترین زمین لرزه ثبت شده دستگاهی در ساعت 19.49 در 4 اکتبر 1856 در آذربایجان می با شد))*.

اما در استان کرمان زمین لرزه های متعددی اتفاق افتاده است ،که اولین آنها  بعد از ((دوره اسلامی در سال 1875 در کوهبنان به شکل بسیار ویران گری رخ داد که باعث خشک شدن چشمه های منطقه شد و همچنین در سال  1898 در کرمان نیز زمین لرزه شدیدی حادث شد و خانه های منطقه سر آسیاب ویران کرد))* وهم چنین زمین لرزه های متعدد دیگر .

اما در کلیه منابع تاریخی قبل و بعد از اسلام  تنها جایی که نامی از سیرجان آمده است ((در 31 شهریورماه سال 1302 (22 سپتامبر 1923)در اواخر شب زمین لرزه ویرانگری مناطقی از شهرستان سیرجان وبافت را ویران کرد. دهستان های گوغر ، قلعه عسگر،لاله زار ویران شدند و بیش از دویست تن وتنها در لاله زار 60 تن کشته شدند .بسیاری از آبادی های اطراف لاله زار ویران شد و آبادیهای کوچک متروکه رها شد ،در اثر این زمین لرزه کوه ها ریزش کرده و راه جاده سیرجان گوغر بسته شد .

این زمین لرزه به حدی شدید  بود  که گستره آن به نگار ،راین  و کرمان رسید و بسیاری از قنات های سیرجان را تخریب و میزان آب شهر کم شد حتی در 120 کیلومتر دورتر  در رفسنجان بسیاری از خانه ها ترک برداشتند و در انار ،بم ،بافق ،یزد ، نیریز وحتی بندر عباس احساس شد لازم به ذکر است بعد ازهفت ساعت پس لرزه ای نیرومند به وقوع پیوست که باعث آسیب های زیادتری شد این پس لرزه در کرمان حس شد)).*

بر اساس آمار ، احتمال زمین لرزه در سیرجان وجود دارد ولی امکان آن کم است چون نزدیکیترین  گسل خطر ساز شناخته شده گسل لاله زار است و تنها زمین لرزه ثبت شده از این گسل در همان سال1302 بوده است و به علت فاصله نسبتا"زیاد آن ، خطر آن برای سیرجان کم است ،  ولی باید یک نکته بسیار مهم را فراموش نکنیم ،در خیلی از مناطق تا سالها  زمین لرزه  به وقوع نپیوسته است وهیچ گسل شناخته شده ای وجود نداشته است  ولی باید بدانیم  گسلی که تا به حال پنهان مانده احتمال بروز فعال شدن آن هم هست ،مانند زمین لرزه شنبه 9 مردادماه 1389 توسط گسلی که نا شناخته بود در نگار روی داد،پس موارد ایمنی ساخت وساز حتی در شهری مثل سیرجان بسیار مهم است و هیچ گاه نباید از آن غافل شویم.

* : به نقل از کتاب تاریخ زمین لرزه های ایران_نوشته:ن.ن امبرسز ،چ.پ.ملویل